انواع پروتز

پروتز زانو چیست؟

جراحی پروتز زانو در واقع یک عمل تعویض مفصل برای بیماران مبتلا به آرتریت شدید است. مواد مورد استفاده برای تعویض مفصل آلیاژهای فلزی هستند و یک ماده پلی اتیلن بین این دو قرار داده شده است. در صورت لزوم و در صورت  نتیجه نگرفتن بیمار  از این درمان ها ، درمان دارویی بعد از اعمال درمان های غیرجراحی بر روی بیمار انجام می شود. هدف این است که بیماران بعد از عمل جراحی تعویض زانو عادی ، بدون درد و مستقل قدم بردارند.

انواع پروتزپروتز زانو چگونه و برای چه افرادی انجام می شود؟

این عمل جراحی در بیماران مبتلا به کلسیفیکاسیون زانو بعد از رادیوگرافی مناسب با اشعه ایکس انجام می شود. قبل از تصمیم گیری در مورد جراحی پروتز ، لازم است ارزیابی دقیقی از بیمار انجام شود. پس از این ارزیابی پروتز فقط برای بیماران مناسب انجام می شود. قبل از عمل باید شرایط عمومی دقیق معاینه شود. هر منبع عفونت یا آبسه (عفونت دندان ، آبسه ، عفونت دستگاه ادراری ، عفونت پوست یا پا) یا عفونت روده باید شناسایی و درمان شود. مجدداً باید معاینه دقیق سیستم قلب و ریه انجام شود. بیمار باید توسط متخصص ارزیابی شود. اگر هرگونه عفونت ، دیابت ، فشار خون یا ناراحتی دیگری تشخیص داده شود ، ابتدا باید این وضعیت درمان شود و جراحی تعویض زانو  به بعد از درمان موکول شود. لازم به یادآوری است که جراحی پروتز زانو عملی نیست که با عجولانه انجام شود.

نتیجه پروتز زانو چیست؟

بعد از معاینات و بررسی های دقیق ، بیمارانی که تحت عمل جراحی قرار گرفته اند ، 6-4 روز در بیمارستان خواهند ماند. روز بعد از عمل ، بیماران باید بلند شوند و در صورت امکان چند قدم بردارند. ایستادن و حرکت کردن مهم ترین مرحله از روند عمل و بهبود است. بعضی اوقات ممکن است 1 روز به تأخیر بیفتد. به طور کلی ، بیماران از روز بعد از عمل، فیزیوتراپی را شروع می کنند. این برنامه فیزیوتراپی بلافاصله پس از عمل شروع می شود و حداقل 6-3 هفته به طول می انجامد و به اندازه عمل جراحی اهمیت دارد. زیرا فیزیوتراپی برای عادت کردن سریع زانو برای حرکت و تقویت آن ضروری است. بیمار روزی که مرخص می شود باید بتواند مستقل حرکت کند، نیازهای شخصی خود را برآورده کند و از پله های کوتاه به صورت کنترل شده بالا و پایین رود.

بعد از پروتز زانو چه اتفاقی می افتد؟

پس از جراحی پروتز زانو،  بیماری که شروع به حرکت می کند می تواند تمام حرکت های یک زانوی طبیعی را انجام دهد.  باید بیمار را برای حرکت تشویق و حمایت کرد. زیرا هدف اصلی این عمل جراحی تا حد ممکن بدست آوردن حرکات از دست رفته است.

انواع پروتزپروتز انگشت پا و دست:

از این نوع پروتزها برای شکستگی های جبران ناپذیر غضروف داخل مفصلی انگشتان پا و دست، گرفتگی انگشتان، برخی از بیماری های روماتولوژیک و آرتروز مفاصل استفاده می شود. انگشتان دست برای همه فعالیت های روزمره ما بسیار حیاتی است. به همین ترتیب ، انگشت شست پا در حمل بار نقش بسیار مهمی ایفا می کند و بیشتر بار پا را حمل می کند. انگشت شست پا برای عملکرد راه رفتن ضروری است.

پروتز به ویژه در کلسیفیکاسیون با منبع ناشناخته و شکستگی انگشت شست پا مورد استفاده قرار می گیرد. در این موارد ، مفصل انگشت شست پا تقریباً تمام حرکات خود را از دست داده است و راه رفتن و فشار روی انگشت شست سبب درد زیادی می شود.

از طرف دیگر از پروتزهای انگشت برای انگشتان دست نیز استفاده می شود. همانند شکستگی های جبران ناپذیر ، برای گرفتگی انگشتان دست ناشی از بیماری های روماتیسمی نیز می تواند انجام شود. در این موارد ، به خصوص انگشتان دست در اثر بیماری هایی مانند آرتریت روماتوئید تغییر شکل داده، خواص مفصل شروع به از بین رفتن و خم شدن می کنند. این ناهنجاری می تواند به حدی شدید باشد که فرد نتواند با دست کاری را انجام دهد. با جراحی پروتز انگشت ، سعی می شود هم ناهنجاری های انگشتان از بین برود و هم عملکرد انگشت به دست آید.

میانگین مدت زمان عمل 2-1 ساعت است و بیمار حدود 3 روز در بیمارستان می ماند. تا حد امکان بعد از عمل ، حرکت  دادن  و فیزیوتراپی آغاز می شود.

پس از 2- 1.5 ماه مفاصلی که بتوانند به طور مستقل حرکت کنند و عملکرد خود را داشته باشند به دست می آید. هدف این است که به مفصل انگشتی برسیم که تا حد امکان از نظر شکل صاف و    عملکرد فعال داشته باشد.

پروتز مچ پا:

پروتز مچ پا به دلیل شکستگی های مچ  پا، گرفتگی مفاصل مچ پا در بیماری های روماتیسمی ، کلسیفیکاسیون مچ پا قابل انجام است. نسبت به پروتزهای دیگر نسبتاً نادر هستند. با این عملیات به جای مفصل مچ پا، هم استخوان بالای ران و هم استخوان پایین پا عوض می شود و یک مفصل متحرک به دست می آید. در هر دو انتها یک فلز و در بین آن  یک ماده نرم مانند پلی اتیلن قرار داده می شود.

قبل از عمل، معاینه و برنامه ریزی کامل لازم است. برای برنامه ریزی باید از رادیوگرافی و تکنیک های تصویربرداری MR-CT استفاده شود و رباط ها و تاندون های مفصل مچ پا باید به طور دقیق مورد بررسی قرار گیرد. بنابراین ، قبل از عملیات داشتن پیش بینی کلی در مورد عملیاتی که باید انجام شود ، سودمند است.

مدت زمان عمل 2 ساعت بوده و بیمار 5-3 روز در بیمارستان بستری می شود.  تمرینات بدنی بعد از عمل و حرکت دادن باید در اسرع وقت شروع شود. در صورت امکان ، راه رفتن ، فشار و تمرینات باز کردن مفصل باید در روز بعد از عمل شروع شود و بیمار طبق شرایط پروتز به تدریج آن را افزایش دهد و 1 تا 5 ماه ادامه یابد.

پروتزهای مچ پا برای راه رفتن طبیعی طولانی مدت استفاده می شود. مانند همه کاربردهای پروتز ، تلاش برای دست آوردن مفصل مچ پایی است که با محدودیت های خاص بار را حمل کند و به حرکت بیمار کمک کند.

Source: www.melihmalkoc.com

بیشتر بخوانید

آمادگی برای استفاده از پروتز

آمادگی برای استفاده از پروتز

اندام ممکن است به علت اختلال رگهای خونی (به عنوان مثال تصلب شراین، آسیب ناشی از دیابت)، سرطان، آسیب (به عنوان مثال در حادثه موتورسواری، در حین مبارزه) یا نقص مادرزانی قطع شده یا از دست رفته باشد. به علت افزایش نرخ چاقی که تصلب شراین و دیابت را افزایش می دهد، میزان نیاز به آمپوتاسیون در حال افزایش است.

ممکن است عضو بطور کامل یا بخشی از آن قطع شود. قطع عضو اندام تحتانی ممکن است شامل پا، انگشت پا، بخشی از پا تا زیر زانو و یا بالای زانوی و یا یک پا کامل (در مفصل ران) باشد. قطع عضو حتی ممکن است از قسمت بالاتر از ران هم انجام شود. آمپوتاسیون اندام فوقانی ممکن است شامل انگشت، دست، بخشی از ساعد و یا بالای آرنج و بخشی از بازو و یا دست کامل (در شانه) باشد.

 

آمادگی برای استفاده از پروتز

اگر فرد قسمتی از بدن را از دست بدهد، معمولا توصیه می شود که با استفاده از پروتز آن قسمت را جایگزین کند. پروتز باید در حالت حداقل بتواند به کاربر اجازه دهد تا فعالیت های روزانه (به عنوان مثال پیاده روی، خوردن، لباس پوشیدن) را به طور مستقل و راحت انجام دهد. هر چند پروتز حتی ممکن است کاربر را قادر به عملکردی مشابه قبل از قطع عضو نماید. با توجه به پیشرفت های اخیر در تکنولوژی و طراحی سوکت پروتز، پروتز های کاربردی و راحت تر در دسترس هستند. افراد با انگیزه می توانند با استفاده از پروتز کارهای فوق العاده ای انجام دهند (به عنوان مثال چتر بازی، کوهنوردی، دو ماراتن). این افراد می توانند با کمک پروتزها بدون محدودیت زندگی کنند. خواه پروتز فقط برای فعالیت هایی در خانه و یا جهت فعالیت های پرخطر استفاده شود، می تواند مزایای روانشناختی عمیقی را فراهم آورد.

 

اینکه پروتز تا چه میزان عملکرد فرد را بهبود می بخشد به آناتومی بیمار و چندین عامل دیگر وابسته است، از جمله:

  • اندازه، پایداری و راحتی پروتز
  • نوع سوکت و اجزای انتخاب شده
  • اهداف کاربر، سلامت کلی، سن و فرایند ذهنی

 

آماده سازی پس از جراحی برای استفاده پروتز

پس از جراحی قطع عضو قسمت باقی مانده اندام باید قبل از اینکه بتوان پروتز را پوشید، بهبود می یابد. همچنین قبل از اینکه پروتز برای استفاده طولانی مدت استفاده شود، باید تورم اندام کاهش یابد. برای کمک به کاهش تورم، به بیماران آموزش داده می شود که یک جوراب الاستیک یا یک باند الاستیک بر روی اندام باقی مانده بپوشند. استفاده از جوراب همچنین سبب شکل دادن به اندام باقی مانده و جلوگیری از بی نظمی هایی می شود که می تواند پوشیدن پروتز را دشوار نماید. پوشیدن جوراب و باند گردش خون را افزایش می دهد و احتمال درد فانتوم (دردی که در قسمت قطع شده اندام احساس می شود) را کاهش می دهد. برای مدتی بعد از جراحی، زمانی که فرد از پروتز استفاده نمی کند، یک سفت کننده یا باند یا هر دوی آنها پوشیده می شود. استفاده از سفت کننده ها می تواند به کنترل تورم پس از عمل جراحی و کاهش احساس فانتوم کمک کند. اینکه تا چه زمان باید از این جوراب ها و باند ها استفاده نمود، برای هر بیمار متفاوت است.

 

پروتز اندام موقت

تا زمانی که تورم برطرف شود، ممکن است از پروتز موقت (آماده سازی) استفاده شود. از آنجا که این پروتز سبک بوده و استفاده از آن راحت است، برخی از متخصصان معتقدند که استفاده از پروتز موقت می تواند یادگیری استفاده از پروتز را سرعت بخشد. بعدها این پروتز با یک پروتز دائمی جایگزین می شود که دارای اجزایی با کیفیت بالا است. با این حال در این روش بیماران باید یاد بگیرند که چگونه از دو نوع پروتز مختلف استفاده کنند. یک رویکرد جایگزین، استفاده از یک پروتز با اجزای دائمی (مانند زانو، پا، دست)، اما با سوکت و فریم موقت است. از آنجا که برخی از قسمت ها یکسان باقی می مانند، این روش می تواند باعث شود بیماران سریع تر با قطعات جدید هماهنگ شوند. در هر صورت، اولین سوکت و فریم تقریبا همیشه باید در 4 تا 6 ماه بعد از قطع عضو جایگزین شود، زیرا شکل و اندازه اندام باقی مانده تغییر می کند.

 

یادگیری نحوه استفاده از پروتز اندام

هنگامی که پروتز به بیمار تحویل داده می شود، اصول اولیه استفاده از آن به بیماران آموزش داده می شوند:

  • نحوه پوشیدن پروتز
  • نحوه بیرون آوردن پروتز
  • نحوه راه رفتن با پروتز

 

چگونگی مراقبت از پوست اندام باقی مانده و پروتز

آموزش معمولا توسط متخصص پروتز ادامه می یابد. درمانگر طب فیزیکی یک برنامه آموزش راه رفتن به همراه تمریناتی برای بهبود قدرت، انعطاف پذیری و آمادگی قلبی عروقی را برای بیمار فراهم می کند. یک درمانگر حرفه ای مهارت هایی را که برای انجام فعالیت های روزانه نیاز است، آموزش می دهد. بیماران دارای قطع عضو اندام تحتانی همچنین مهارت های پیشرفته راه رفتن را هم یاد می گیرند (به عنوان مثال، استفاده از پله ها، راه رفتن به بالا و پایین تپه، راه رفتن روی سطوح ناهموار). توانبخشی برای قطع عضوهای اندام فوقانی توسط متخصص ادامه می یابد. توانبخشی شامل تمرینات خاصی است که برای تقویت عضلات و حفظ انعطاف پذیری در اندام باقی مانده نیاز است. در توانبخشی همچنین نحوه استفاده از پروتز جهت فعالیت های روزانه به بیماران آموزش داده می شود.

زمانی که بیماران دچار مشکلاتی برای پذیرش از دست دادن اندام و استفاده از پروتز می شوند، مشاوره و یا روان درمانی می تواند کمک کننده باشد.

source: msdmanuals.com

 


مرکز ارتوپدی فنی تهران ، سفارش و ساخت پروتز

بیشتر بخوانید

پروتز چیست، انواع پروتز و نحوه ساخت

پروتز یک دستگاه مصنوعی است که قسمتی از بدن که از دست رفته را جایگزین می کند. اندام ممکن است

بیشتر بخوانید